چکيده
اين پژوهش با هدف بررسي اثربخشي آموزش مديريت استرس به شيوه ي شناختي- رفتاري بر ميزان بهزيستي روانشناختي و متابعت درماني در بيماران مبتلا به بيماري عروق کرونر قلب انجام شد. در اين پژوهش با استفاده روش نمونه گيري در دسترس و از بين بيماران قلبي عروقي در دامنه سني ۳۰ تا ۶۵ سال بودند که طي بهار۱۳۹۳ ، به مرکز قلب تهران مراجعه نمودند.، ۴۰ نفر به عنوان نمونه انتخاب گرديدند و در دو گروه گواه و آزمايش به روش گمارش تصادفي جايگزين شدند. پس از اجراي پيش آزمون که با استفاده از پرسشنامه هاي متابعت کلي و متابعت اختصاصي، پرسشنامه بهزيستي روانشناختي- ۸۴ سوالي ريف و پرسشنامه جمعيت شناختي مولف به عمل آمد، گروه آزمايش تحت ۸ جلسه هفتگي آموزش مديريت استرس به شيوه ي شناختي- رفتاري قرار گرفته و گروه گواه نيز در ليست انتظار قرار گرفتند. پس آزمون نيز با همان ابزارها انجام گرفت. نتايج تحليل کواريانس نشان داد که آموزش مديريت استرس به شيوه ي شناختي – رفتاري در افزايش متابعت کلي و جزئي تاثير معناداري دارد (۰۵/۰P<) از سوي ديگر اين آموزش در افزايش ميزان بهزيستي روانشناختي بيماران مبتلا به بيماري عروق کرونر قلب نيز موثر بوده است. (۰۵/۰P<). نتايج اين پژوهش بر ارتقاي ميزان متابعت درماني بيماران مبتلا به بيماري عروق کرونر قلب به واسطه آموزش مديريت استرس به شيوه ي شناختي – رفتاري و تاثير آن در بهزيستي روانشناختي اين بيماران تاکيد مي نمايد.
کليد واژه ها: مديريت استرس به شيوه ي شناختي – رفتاري، متابعت درماني، بهزيستي روانشناختي.
فهرست مطالب
عنوان …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. صفحه
فصل اول :کليات طرح
۱-۱ مقدمه………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ۱
۱-۲ بيان مساله…………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ۲
۱-۳ ارزش و اهميت پژوهش……………………………………………………………………………………………………………………………… ۵
۱-۴ اهداف پژوهش……………………………………………………………………………………………………………………………………………. ۵
۱-۴-۱ اهداف اصلي………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ۵
۱-۴-۲ اهداف فرعي………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ۶
۱-۵ فرضيه هاي پژوهش…………………………………………………………………………………………………………………………………….. ۶
۱-۵-۱ فرضيات اصلي……………………………………………………………………………………………………………………………………….. ۶
۱-۵-۲ فرضيات فرعي……………………………………………………………………………………………………………………………………….. ۷
۱-۶ تعاريف نظري و عملياتي……………………………………………………………………………………………………………………………… ۷
۱-۶-۱ تعاريف نظري…………………………………………………………………………………………………………………………………………. ۷
۱-۶-۲ تعاريف عملياتي …………………………………………………………………………………………………………………………………….. ۷
فصل دوم :ادبيات و پيشينه پژوهش
۲-۱ مقدمه………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ۱۰
۲-۲ گفتار اول: متابعت درماني……………………………………………………………………………………………………………………………. ۱۱
۲-۲-۱ تعريف متابعت درماني…………………………………………………………………………………………………………………………….. ۱۱
۲-۲-۲ عوامل موثر بر متابعت ……………………………………………………………………………………………………………………………. ۱۵
۲-۲-۲-۱ ويژگيهاي بيماري و درمان ……………………………………………………………………………………………………………….. ۱۵
۲-۲-۲-۲ ويژگيهاي بيمار………………………………………………………………………………………………………………………………… ۱۷
۲-۲-۲-۳ ويژگيهاي پزشک و سيستم خدمات بهداشتي و درماني ……………………………………………………………………… ۱۹
۲-۲-۴ راهبردهاي ارتقاء متابعت…………………………………………………………………………………………………………………………. ۲۱
۲-۲-۴-۱ بهبود ارتباط پزشک ، بيمار وفراهم کنندگان سلامتي …………………………………………………………………………….. ۲۲
۲-۲-۴-۲ استفاده از روش هاي رفتاري……………………………………………………………………………………………………………….. ۲۲
۲-۲-۴-۳ افزايش حمايت اجتماعي ……………………………………………………………………………………………………………………. ۲۳
۲-۳ گفتار دوم: بيماريهاي قلبي – عروقي……………………………………………………………………………………………………………… ۲۴
۲-۳-۱ تعريف بيماريهاي قلبي – عروقي………………………………………………………………………………………………………………. ۲۴
۲-۳-۳ بيماريهاي عروق کرونر قلب (CHD)……………………………………………………………………………………………………… 25
۲-۳-۴ روشهاي درمان بيماري کرونري قلب………………………………………………………………………………………………………… ۲۵
۲-۳-۴-۱ درمانهاي دارويي………………………………………………………………………………………………………………………………… ۲۶
۲-۳-۴-۲ آنژيوپلاستي……………………………………………………………………………………………………………………………………….. ۲۶
۲-۳-۴-۳ عمل جراحي باي پس (CABG)……………………………………………………………………………………………………….. 27
۲-۳-۵ عوامل خطر ساز بيماري هاي قلبي ………………………………………………………………………………………………………….. ۲۸
۲-۳-۶ متابعت در بيماران قلبي – عروقي……………………………………………………………………………………………………………. ۳۱
۲-۳-۷ عوامل مؤثر بر متابعت بيماران قلبي – عروقي………………………………………………………………………………………….. ۳۲
۲-۳-۷-۱ دانش و آگاهي……………………………………………………………………………………………………………………………………. ۳۲
۲-۳-۷-۲ باورها و نگرش ها………………………………………………………………………………………………………………………………. ۳۳
۲-۳-۷-۳ آشفتگي روانشناختي…………………………………………………………………………………………………………………………… ۳۴
۲-۳-۷-۴ حمايت اجتماعي………………………………………………………………………………………………………………………………… ۳۵
۲-۳-۷-۵ خودکارآمدي……………………………………………………………………………………………………………………………………… ۳۶
۲-۳-۷-۶ متغيرهاي جمعيت شناختي………………………………………………………………………………………………………………….. ۳۶
۲-۳-۸ مداخلات مؤثر بر متابعت بيماران قلبي – عروقي …………………………………………………………………………………….. ۳۷
۲-۳-۹ حمايت اجتماعي…………………………………………………………………………………………………………………………………….. ۳۸
۲-۴ گفتار سوم: بهزيستي روانشناختي…………………………………………………………………………………………………………………. ۳۹
۲-۴-۱ تعريف بهزيستي روانشناختي…………………………………………………………………………………………………………………… ۳۹
۲-۴-۲ بهزيستي روانشناختي و روانشناسي مثبت…………………………………………………………………………………………………. ۴۱
۲-۴-۳ زيربناي فلسفي مطالعه بهزيستي روانشناختي…………………………………………………………………………………………….. ۴۲
۲-۴-۴ مفهوم سازي يك الگوي چند بعدي بهزيستي روانشناختي………………………………………………………………………….. ۴۳
۲-۴-۵ عوامل موثر بر بهزيستي روانشناختي………………………………………………………………………………………………………… ۴۵
۲-۴-۶ شخصيت و بهزيستي روانشناختي…………………………………………………………………………………………………………….. ۴۷
۲-۴-۷ مسائل فرهنگي و بهزيستي روانشناختي…………………………………………………………………………………………………….. ۴۸
۲-۴-۸ هويت و بهزيستي روانشناختي…………………………………………………………………………………………………………………. ۴۹
۲-۴-۹ سلامت جسمي و بهزيستي روانشناختي……………………………………………………………………………………………………. ۵۰
۲-۵ مديريت استرس به شيوه شناختي- رفتاري……………………………………………………………………………………………………. ۵۱
۲-۵-۱ فنون رفتاري در آموزش مديريت استرس………………………………………………………………………………………………….. ۵۲
۲-۵-۱-۱- آرميدگي………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ۵۲
۲-۵-۱-۲- مراقبه………………………………………………………………………………………………………………………………………………. ۵۲
۲-۵-۱-۳- تصويرسازي ذهني………………………………………………………………………………………………………………………….. ۵۳
۲-۵-۱-۴- پسخوراند زيستي…………………………………………………………………………………………………………………………… ۵۴
۲-۵-۱-۵- فعال سازي رفتاري…………………………………………………………………………………………………………………………. ۵۵
۲-۵-۱-۶- تنفس ديافراگمي……………………………………………………………………………………………………………………………. ۵۶
۲-۵-۱-۷- آموزش خودزاد……………………………………………………………………………………………………………………………… ۵۸
۲-۵-۲- فنون شناختي–رفتاري……………………………………………………………………………………………………………………….. ۶۰
۲-۵-۲-۱- باز سازي شناختي………………………………………………………………………………………………………………………….. ۶۱
۲-۵-۲-۲- تحريفات شناختي و بازسازي شناختي……………………………………………………………………………………………… ۶۲
۲-۵-۲-۳- آگاهي، شناسايي و ارزشيابي افکار خودآيند…………………………………………………………………………………….. ۶۳
۲-۵-۳- آگاهي از استرس و نشانه ها و تاثيرات استرس…………………………………………………………………………………… ۶۴
۲-۵-۴- مسئله گشايي……………………………………………………………………………………………………………………………………… ۶۵
۲-۵-۵- مديريت خشم……………………………………………………………………………………………………………………………………. ۶۷
۲-۵-۶- ابرازگري…………………………………………………………………………………………………………………………………………… ۶۸
۲-۵-۷- حمايت اجتماعي……………………………………………………………………………………………………………………………….. ۶۹
۲-۶ پيشينه پژوهشي………………………………………………………………………………………………………………………………………… ۷۰
۲-۶-۱ پيشينه داخلي………………………………………………………………………………………………………………………………………. ۷۱
۲-۶-۲ پيشينه خارجي…………………………………………………………………………………………………………………………………….. ۷۲
۲-۷ جمع بندي………………………………………………………………………………………………………………………………………………. ۷۴
فصل سوم : روش پژوهش
۳-۱-مقدمه……………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ۷۶
۳-۲-روش پژوهش …………………………………………………………………………………………………………………………………………… ۷۶
۳-۳ -جامعه آماري…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. ۷۷
۳-۴ نمونه و روش نمونهگيري ……………………………………………………………………………………………………………………………. ۷۷
۳-۵ ابزار…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ۸۰
۳-۵-۱ مقياس متابعت کلي (GAS) و متابعت اختصاصي (SAS)…………………………………………………………………… 80
۳-۵-۲ مقياس بهزيستي روانشناختي- ۸۴ سوالي ريف………………………………………………………………………………………….. ۸۱
۳-۵-۳ پرسشنامه جمعيت شناختي محقق ساخته………………………………………………………………………………………………….. ۸۱
۳-۶-روش اجرا…………………………………………………………………………………………………………………………………………………. ۸۲
۳-۷ ملاحظات اخلاقي………………………………………………………………………………………………………………………………………. ۸۳
۳-۸-روش آماري تجزيه و تحليل دادهها………………………………………………………………………………………………………………. ۸۳
فصل چهارم : تجزيه وتحليل آماري
۴-۱ مقدمه……………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ۸۴
۴-۲ بررسي توصيفي متغيرهاي جمعيت شناختي……………………………………………………………………………………………….. ۸۴
۴-۳ آمار استنباطي و بررسي فرضيهها……………………………………………………………………………………………………………….. ۸۸
فصل پنجم : بحث و نتيجه گيري
۵-۱ مقدمه……………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ۱۰۸
۵-۲بحث در يافته هاي پژوهش…………………………………………………………………………………………………………………………. ۱۰۹
۵-۳ نتيجه گيري……………………………………………………………………………………………………………………………………………… ۱۲۲
۵-۴ محدوديت ها و پيشنهادات پژوهش……………………………………………………………………………………………………………. ۱۲۳
۵-۴-۱ محدوديت هاي پژوهش………………………………………………………………………………………………………………………… ۱۲۳
۵-۴-۲ پيشنهادات پژوهش………………………………………………………………………………………………………………………………. ۱۲۴
۵-۴-۳ پيشنهادات کاربردي……………………………………………………………………………………………………………………………… ۱۲۵
منابع و مأخذ…………………………………………………………………………………………………………………………………………………… ۱۲۶
پيوست۱…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. ۱۴۲
پيوست۲…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. ۱۵۲
پيوست۳…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. ۱۵۵
چکیده انگلیسی ……………………………………………………………………………………………………………………………………………… ۱۵۶