کارشناسی ارشد رشته حقوق

 

عنوان :

مسئولیت کیفری متصدیان امر پزشکی در حقوق کیفری ایران

 

چکیده

یکی از مسائل مهم مورد بحث در حقوق امروز، مسئولیت کیفری متصدیان امر پزشکی است که در قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ مقرراتی به آن اختصاص یافته است. مسئوليت كيفري متصديان امر پزشكي به دو دسته قابل تقسيم است مسئوليت كيفري عام و مسئوليت كيفري خاص. مسئوليت اخير منوط به آن است كه ميان قوانين كيفري و قوانين خاص پزشكي هماهنگي لازم وجود داشته باشد. نقصان و ایرادات به واضعان، مجریان در جهت رفع ابهامات و ایرادات موجود در قوانین در خصوص مسئولیت کیفری متصدیان امر پزشکی با بیان راهکارهایی همچون مبادرت به وضع و تدوین قوانینی که از پشتوانه منطقی محکم تری برخوردار بوده و با اصول و مبانی حقوقی و همچنین مقتضیات زندگی فردی و اجتماعی نیز سازگاری بیشتری داشته باشد، پیشنهاد می گردد.

کلید واژه ها: متصديان پزشكي، حرف پزشكي، مسئوليت كيفري عام، مسئوليت كيفري خاص     

 

 

 

فهرست مطالب

عنوان __________________________________________________________صفحه

مقدمه…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………۱

فصل اول: کلیات………………………………………………………………………………………………………………………………………………..۴

فصل دوم: تبیین مسئولیت کیفری…………………………………………………………………………………………………………………۱۲

۲-۱: طرح مباحث کلی پیرامون حقوق پزشکی…………………………………………………………………………………………….۱۳

۲-۱-۱: مسئولیت کیفری………………………………………………………………………………………………………………………………۱۳

۲-۱-۱-۱: معنای لغوی مسئولیت کیفری…………………………………………………………………………………………………….۱۴

۲-۱-۱-۲: معنای اصطلاحی مسئولیت کیفری…………………………………………………………………………………………….۱۵

۲-۱-۲: مسئولیت پزشکی…………………………………………………………………………………………………………………………….۱۷

۲-۱-۲-۱: مسئولیت مطلق کیفری پزشک………………………………………………………………………………………………….۱۸

۲-۱-۲-۱-۱: دلایل طرفداران مسئولیت قهری پزشک………………………………………………………………………………۲۰

۲-۱-۲-۱-۲: دلایل طرفداران مسئولیت قراردادی پزشک…………………………………………………………………………۲۱

۲-۱-۲-۲: موجبات مسئولیت پزشک………………………………………………………………………………………………………….۲۶

۲-۱-۲-۲-۱: مسئولیت اخلاقی پزشک………………………………………………………………………………………………………۲۷

۲-۲-۲-۱-۲: تفاوت مسئولیت اخلاقی و حقوقی……………………………………………………………………………………….۲۸

۲-۲: شرایط ایجاد مسئولیت کیفری…………………………………………………………………………………………………………..۳۰

۲-۲-۱: شرایط و موانع در تحقیق مسئولیت کیفری………………………………………………………………………………….۳۱

۲-۲-۱-۱: وجود عنوان مجرمانه قانونی برای فعل و یا ترک فعل……………………………………………………………..۳۱

۲-۲-۱-۲: ارتکاب فعل یا ترک فعل مجرمانه……………………………………………………………………………………………۳۳

۲-۲-۱-۳: قابلیت روانی تحمل مسئولیت کیفری…………………………………………………………………………………….۳۴

۲-۲-۱-۴: فقدان موانع تحقق مسئولیت کیفری…………………………………………………………………………………….۳۸

۲-۲-۲: سیر قانونگذاری کیفری در امور پزشکی……………………………………………………………………………………۳۹

۲-۲-۲-۱: ایران باستان…………………………………………………………………………………………………………………………..۴۰

۲-۲-۲-۲-: ظهور اسلام تا دوران مشروطیت…………………………………………………………………………………………۴۳

۲-۲-۲-۳: دوران معاصر…………………………………………………………………………………………………………………………۴۸

۲-۲-۲-۴: دوران کنونی…………………………………………………………………………………………………………………………۵۲

فصل سوم: بررسی شرایط و ایجاد مسئولیت کیفری برای متصدیان امر پزشکی………………………………….۵۵

۳-۱-۱: عوامل ایجاد مسئولیت کیفری برای متصدیان امر پزشکی در حقوق ایران……………………………..۵۶

۳-۱-۲: عوامل توجیه اقدامات متصدیان امر پزشکی در حقوق ایران……………………………………………………۶۶

۳-۲: بررسی مواردی که اقدامات متصدیان امور پزشکی در حقوق کیفری ایران را توجیه می کند……۷۰

۳-۲-۱:  موارد توجیه اقدامات………………………………………………………………………………………………………………..۷۰

۳-۲-۱-۱: سقط جنین ضروری………………………………………………………………………………………………………………۷۱

۳-۲-۱-۲: اعمال جراحی جلوگیری از باروری……………………………………………………………………………………….۷۲

۳-۲-۱-۳: اعمال جراحی زیبایی……………………………………………………………………………………………………………۷۳

۳-۲-۱-۴: اعمال جراحی پیوند اعضاء…………………………………………………………………………………………………..۷۳

۳-۲-۲: شرایط حاکم بر توجیه اقدامات متصدیان امور پزشکی…………………………………………………………..۷۴

۳-۲-۲-۱: مشروعیت اعمال جراحی یا طبی……………………………………………………………………………………….۷۴

۳-۲-۲-۲: اخذ رضایت…………………………………………………………………………………………………………………………۷۵

۳-۲-۲-۳: رعایت موازین فنی و علمی……………………………………………………………………………………………….۷۶

۳-۲-۲-۴: رعایت نظامات دولتی…………………………………………………………………………………………………………۷۶

فصل چهارم: تحولات قانون مجازات جدید در زمینه مسئولیت متصدیان امر پزشکی………………………۷۷

۴-۱: بررسی قواعد مسئولیت پزشک با تطبیق فقه اسلامی……………………………………………………………..۷۸

۴-۱-۱: بررسی نظریه فقها نسبت به ضامن دانستن متصدیان امر پزشکی……………………………………..۷۸

۴-۱-۲: بررسی نظریه فقها در رابطه با عدم ضامن دانستن متصدیان امر پزشکی…………………………..۷۹

۴-۲: مسئولیت پزشک در قانون مجازات جدید………………………………………………………………………………..۸۵

۴-۲-۱: موارد ابهام در مصادیق متصدیان امر پزشکی………………………………………………………………………۸۶

فصل پنجم: نتیجه گیری………………………………………………………………………………………………………………….۹۱

منابع…………………………………………………………………………………………………………………………………………………۹۶